REFERANDUM SANDIĞINDAN ASKER KAÇAKLARI İÇİN NE ÇIKAR?

Asker kaçakları (yoklama kaçağı ve bakayalar) her seçimde hatta her allahın günü olduğu gibi, yine yakalanma korkusuyla karşı karşıya. “Oy kulanabilir miyim? Sandığa giderken, sandık başında ya da çıkışta yakalanır mıyım? Yakalanırsam ne olur, hemen askere mi alırlar” gibi sorular bugünlerde sık duyduğumuz sorular.

Öncelikle belirtmek gerekir ki, asker kaçağı olmak, oy kullanma hakkını engelleyen bir durum değil. Asker kaçakları yasal olarak oy kullanma hakkına sahiptir; hakkında yakalama emri olması, kişinin oy kullanmasına engel değildir. (Önceki seçimde yaptığımız değerlendirme için bakınız: Asker Kaçakları ve Sandık)

Ancak sandığa giderken veya sandık çıkışında, GBT kontrolü yapılması söz konusu olabilir. Veya hakkında yakalama emri bulunan kişiler Emniyet Müdürlüğü tarafından sandık kurullarına bildirilmişse, bu kişiler oy kullandığında sandık başkanları tarafından polise/jandarmaya bildirilmesi durumunda yakalanma söz konusu olabilir.

Peki yakalama durumunda ne işlem yapılır? Yakalama durumunda, haftasonu askerlik şubeleri kapalı olduğundan, yakalamayı yapan polis veya jandarma, yakalamayı yaptığı yerde veya karakolda “Yakalama ve İhtar Tutanağı” düzenleyerek bir nüshasını yakalanan kişiye tebliğ eder. Bu işlem tamamlandıktan sonra özgürsünüz. Ancak, yakalama tutanağının asıl işlevi, size “hatırlatma” yapmak değildir, her yakalama tutanağının yasal bazı sonuçları vardır. Yakalamanın asıl işlevi, devam etmekte olan (temadi) bir kabahati/suçu yakalama ile kesintiye ugratmak ve böylece tamamlanmasını sağlamaktır. Böylece, bu eylemin yasadaki karşılığı olan yaptırım uygulanabilecektir. Zira Askerlik Kanunu ve Askeri Ceza Kanunu’na göre, yoklama kaçağı/bakaya eylemleri, yakalanma veya teslim olma ile belirli bir tarihte kesintiye uğradığı/sonlandığı takdirde bir yaptırıma bağlanır.

Bu tutanağa bağlı olarak:
1- Eğer asker kaçağı olan kişi ilk defa yakalanıyorsa veya asker kaçağı hakkında daha önce yakalama yapılmış ancak henüz idari para cezası kesilmemişse bu kişi hakkında İl veya İlçe idare kurulu tarafından idari para cezası kararı verilir. Cezanın miktarı, kişinin kaçak kaldığı süreye göre değişir.

2- İdari para cezası kesilmiş ancak itiraz süresi henüz geçmemişse yahut idari para cezasına itiraz edilmiş ve itiraz henüz karara bağlanmamışsa, bu durumda, kişi hakkında ikinci kez idari para cezası kararı verilir. Para cezasının miktarı, önceki idari para cezasının kapsadığı dönem dışındaki kaçak kalınan süre dikkate alınarak belirlenir.

3- Eğer kişi hakkında, daha önce asker kaçağı olduğu için idari para cezası kararı verilmiş ve bu ceza kesinleşmişse, bu takdirde yakalanan kişi hakkında Cumhuriyet Savcılığına suç duyurusunda bulunulur. Savcılık, Askeri Ceza Kanununun 63. Maddesine göre bu kişi hakkında ceza davası açar.

Askeri Ceza Kanunu’nun 63. maddesine göre; hakkında verilen idari para cezası kesinleşmesine rağmen yoklama akacağı veya bakaya kalmaya devam edip de;

“Dört ay içinde … yakalananlar iki aydan altı aya kadar;

Dört aydan sonra bir yıl içinde … yakalananlar dört aydan bir yıla kadar;

Bir yıldan sonra … yakalananlar altı aydan üç yıla kadar hapis cezasıyla cezalandırılır.”

Son dönemde, birçok asker kaçağı hakkında Asliye Ceza Mahkemesi’nde bu maddeden ceza davası açıldığını veya haklarında savcılıkça ceza soruşturması başlatıldığını bilmekteyiz. Bu nedenle asker kaçaklarının, haklarında tutulması muhtemel yakalama tutanağının sonuçlarını bilerek buna göre hareket etmelerinde fayda görmekteyiz.

Av. Davut ERKAN

 

78 views